Welke maatregelen nemen de politie en de overheid om het witwassen tegen te gaan?


Het witwassen is een alledaags probleem. De politie en de overheid nemen samen verschillende doeltreffende maatregelen om het witwassen van zwart geld te verminderen in Nederland. Ze worden voornamelijk door de politie uitgevoerd. Daarnaast voert de politie allerlei onderzoeken uit met betrekking op geldstromen. Van deze geldstromen willen erachter komen of het van criminelen afkomstig is. Overigens doet de politie ook regelmatig invallen in verschillende panden om witwaspraktijken op te sporen en surveilleert zij op de wegen of er jonge mensen met een dure auto rijden en ondervragen de bestuurder om informatie met betrekking tot het voertuig. Bovendien werken ook andere autoriteiten mee, zoals de douane en de Belastingdienst, om het witwassen tegen te gaan. Echter blijkt uit een artikel (Kleinnijenhuis, Maatregelen tegen witwassen weinig effectief, 2017) dat de genomen maatregelen minder effectief zijn als verwacht, ondanks het feit dat er ook Europese richtlijnen zijn met betrekking op het terugdringen van witwassen en financiering van terrorisme. Ook andere landen van de EU moeten deze richtlijnen aanhouden. Naast deze autoriteiten nemen ook casino’s en banken enkele maatregelen om het witwassen tegen te gaan.

Overheid

Er worden door de overheid meerdere maatregelen genomen, hierbij lichten we er 3 toe:

  • Cliëntenonderzoek;
  • Meldingsplicht voor ongebruikelijke transacties;
  • Internationale aanpak tegen witwassen en financiering van terrorisme.

Bij het cliëntenonderzoek (Belastingdienst, 2018) wordt er gevraagd om een onderzoek uit te voeren voordat er een onderhandeling begaat met de cliënt. Hierbij wordt geacht de verzamelde informatie over de cliënt voor minimaal 5 jaar te bewaren. De identiteit van de desbetreffende persoon moet opgevraagd en gecontroleerd worden, dit kan op 3 verschillende manieren:

  • Normaal cliëntenonderzoek;
  • Vereenvoudigd cliëntenonderzoek;
  • Verscherpt cliëntenonderzoek.

Welke er gebruikt wordt hangt af van de hoogte van het risico dat er wordt vermoedt bij de transactie.

Als er een vermoeden is dat de transactie in verband kan staan met witwaspraktijken, wordt er direct een melding van gemaakt bij Financial Intelligence Unit – Nederland. Deze transactie (Belastingdienst, 2018) kan gemeld worden op de website van FIU-Nederland nadat registratie of aanmelding heeft plaatsgevonden. Naderhand kan FIU onderzoek doen of de transactie wel of niet als verdacht kan worden aangemerkt. In het geval dat het wordt bestempeld als verdacht laat de FIU de zaak verder onderzoeken door een veiligheidsdienst of opsporingsinstantie.

De G7 heeft Financial Action Task Force (FATF) opgericht om witwassen internationaal tegen te gaan. Ook Nederland neemt hier aan deel, het ministerie van Financiën en het ministerie van Veiligheid en Justitie vertegenwoordigen Nederland bij de FATF. Deelnemers (Rijksoverheid, 2018) hebben afspraken gemaakt over het tegen gaan van witwassen en terrorismefinanciering op wereldwijd niveau. Deze afspraken worden door de FATF gecontroleerd en indien ze niet worden nageleefd, ondernemen zij actie.

Hiernaast heeft de overheid (Rijksoverheid, 2018) een anti-witwassen toezicht opgezet. De taken zijn opgedeeld onder 4 toezichthouders:

  • Bureau Financieel Toezicht, BFT, is verantwoordelijk voor het toezichthouden op notarissen, advocaten, belastingadviseurs, administratiekantoren en accountants;
  • Autoriteit Financiële Markten, AFM, is verantwoordelijk voor het toezichthouden op beleggingsinstellingen en financiële dienstverleners;
  • Bureau Toezicht Wwft, BTW, is verantwoordelijk voor het toezichthouden op verschillende bemiddelaren, zoals makelaars;
  • De Nederlandsche Bank, DNB, is verantwoordelijk voor het toezichthouden op diversen financiële instellingen. Dit werd ons verteld tijdens ons bezoek aan DNB.

Onlangs heeft de DNB uitspraak gedaan over het feit dat banken te weinig doen aan het bestrijden van witwassen van zwart geld. U kunt hieronder de link vinden over het schandaal van ING met betrekking tot witwassen.

Casino

De eerder genoemde maatregelen kunnen ingevoerd worden in de casino’s. Ook bij transacties in de casino’s moet vooraf een onderzoek worden opgesteld en rekening worden gehouden met de hoogte van het risico dat men hierbij loopt. Ook kan bij een casino melding worden gemaakt. Deze meldingen worden door Holland Casino (BlackjackSpelregels, 2018) opgesplitst in de volgende indica

Holland Casino Anti Witwas

toren:

  • Subjectieve indicatoren: hier is sprake van als het gevoel ontstaat dat de transactie in verband zou kunnen staan met witwassen;
  • Objectieve indicatoren gaan over de omvang van een contante transactie. Afbeelding afkomstig van (BlackjackSpelregels, 2018).

Financiële instellingen

Ook banken zijn verplicht maatregelen te nemen tegen witwaspraktijken. Ze moeten een verplicht onderzoek instellen naar haar klanten en partijen op basis van Nederl

andse- en Internationale wet- en regelgeving, zoals de Office of Foreign Assets Control (OFAC) of de Wft. Wij hebben gegevens opgevraagd bij een medewerker van de Rabobank. Hij heeft ons het volgende verteld; banken spelen als ‘poortwachter’ van het financiële stelsel van Nederland een belangrijke rol met betrekking tot het voorkomen van witwassen. Zij kunnen in het geval van een hoger risico één van de volgende maatregelen treffen:

  • Frequenter monitoren van betalingsverkeer van de klant;
  • Overwegen om transacties te melden bij FIU;
  • Verscherpte monitoring van handelsactiviteiten van de klant;
  • Verhoogde frequentie van actualisatie van gegevens over klanten;
  • Vaststellen of de transacties van het blanco en/of documentair betalingsverkeer van/naar landen gaan;
  • Beëindigen van zakelijke relaties en correspondentbankrelaties;
  • Een verscherpte controle dat betrekking kan hebben op de relatie en de transacties van klanten. Dit wordt dan vervolgens beoordeeld tijdens het vervolgonderzoe
    k met indicatoren op specifieke geografische risico.

Hiernaast werken banken ook samen met de Belastingdienst. Hiervoor is er bij de Rabobank een speciale afdeling. Zij hebben contact over alle vormen van (belasting-)fraude. Binnen deze speciale afdeling zijn er teams die onder andere bestaan uit CDD specialisten. Zij zijn werkzaam op lokale banken en krijgen ondersteuning van specialistische teams bij Rabobank Nederland en de transactie analyse systemen van de Rabobank. Zij verrichten onderzoek naar risicovolle lan

 

den en branches. Sommige landen en branches zijn gevoeliger voor witwassen, zo is de branche Zakelijke Vastgoed gevoelig voor witwassen.

Ook werken banken samen met de politie. Als er uit een klantenonderzoek blijkt dat er vermoedens zijn van (betrokkenheid bij) witwassen, wordt dit signaal doorgeleid naar een speciale afdeling binnen Rabobank Nederland. Als het nodig is wordt dit signaal gemeld bij FIU-Nederland. Aangezien de FIU organisatorisch gezien ondergebracht is bij de nationale politie is er sprake van een samenwerking tussen banken en politie. De FIU-Nederland is onderdeel van een wereldwijd netwerk van FIU’s.


https://www.rtlz.nl/beurs/bedrijven/artikel/4403876/ing-schikt-zaak-over-witwaspraktijken-en-betaalt-775-miljoen-euro

https://www.telegraaf.nl/nieuws/2598926/banken-doen-te-weinig-tegen-witwassen


Onderzoek naar het zwart geld dat witgewassen wordt